Udar mózgu — objawy i co robić od razu
Przy udarze liczy się każda minuta. Naucz się rozpoznawać objawy według prostej zasady UDAR i wiedz, co robić do przyjazdu karetki.
W skrócie
- Objawy: opadający kącik ust, niedowład ręki, zaburzenia mowy.
- Natychmiast dzwoń pod 112 lub 999 – nie czekaj.
- Zapamiętaj godzinę wystąpienia objawów.
Udar mózgu to nagłe zaburzenie krążenia w mózgu. Leczenie przynosi najlepsze efekty w pierwszych godzinach – dlatego tak ważne jest szybkie rozpoznanie objawów.
Zapamiętaj: UDAR
- U – usta: poproś o uśmiech. Czy kącik ust opada po jednej stronie?
- D – dłoń: poproś o uniesienie obu rąk. Czy jedna opada lub jest słabsza?
- A – afazja: poproś o powtórzenie prostego zdania. Czy mowa jest bełkotliwa lub niezrozumiała?
- R – reakcja: jeśli zauważysz którykolwiek objaw, natychmiast dzwoń pod 112 lub 999.
Inne objawy to nagłe zaburzenia widzenia, silny ból głowy, zawroty głowy i utrata równowagi.
Co robić do przyjazdu karetki?
- Zanotuj godzinę, o której pojawiły się objawy (albo kiedy chory był ostatnio widziany zdrowy) – od tego zależy możliwe leczenie.
- Nie podawaj jedzenia, picia ani leków.
- Ułóż chorego wygodnie, a jeśli jest nieprzytomny i oddycha – w pozycji bocznej.
- Przygotuj listę leków i dokumenty medyczne.
Nie czekaj, aż „przejdzie”
Objawy mogą ustąpić po kilku minutach – to może być tzw. przemijający atak niedokrwienny, który często zapowiada udar. Również wtedy trzeba pilnie wezwać pomoc.
Jak zmniejszyć ryzyko?
Kontroluj ciśnienie, cukier i cholesterol, nie pal, ruszaj się i przyjmuj leki zgodnie z zaleceniami lekarza. Regularne wizyty u lekarza rodzinnego to najlepsza profilaktyka.