Finanse

PIT dla emeryta za 2026 rok – kto musi się rozliczyć sam

PIT-40A czy PIT-11A? Kiedy ZUS rozlicza za Ciebie, a kiedy trzeba złożyć zeznanie samemu. Ulga rehabilitacyjna, 1,5% dla OPP, Twój e-PIT i pomoc dziecka.

Redakcja seniorow.pl4 min czytaniaAktualizacja:
Starsza para przegląda dokumenty w domu

W skrócie

  1. Z samym PIT-40A i bez ulg zwykle nie trzeba składać zeznania – ZUS już Cię rozliczył.
  2. Zeznanie składasz sam, gdy masz PIT-11A, inne dochody, najem, wspólne rozliczenie z małżonkiem lub ulgę rehabilitacyjną.
  3. Termin mija 30 kwietnia 2027 r.; dziecko może pomóc dzięki pełnomocnictwu UPL-1 lub PPO-1.

Od 15 lutego do 30 kwietnia 2027 r. trwa rozliczenie PIT za 2026 rok. Większość emerytów nie musi nic robić, bo podatek liczy za nich ZUS albo KRUS. Są jednak sytuacje, w których trzeba złożyć zeznanie samemu.

PIT-40A i PIT-11A – czym się różnią

Do końca lutego organ rentowy (ZUS, KRUS) przysyła jeden z dwóch dokumentów. PIT-40A to gotowe roczne obliczenie podatku. PIT-11A to tylko informacja o dochodach.

Jeśli dostałeś PIT-40A, ZUS już Cię rozliczył. Jeśli dostałeś PIT-11A, musisz złożyć zeznanie w urzędzie skarbowym. Najprościej zrobić to w usłudze Twój e-PIT, która sama wpisze dane do PIT-37.

Kiedy nie musisz nic robić

Nie składasz zeznania, jeśli spełniasz wszystkie warunki:

  • PIT-40A to jedyny PIT, jaki dostałeś,
  • nie chcesz korzystać z ulg,
  • nie masz innych dochodów, które zmieniają podatek,
  • nie chcesz rozliczyć się wspólnie z małżonkiem ani jako osoba samotnie wychowująca dziecko.

Jeśli z PIT-40A wynika niewielka dopłata, ZUS potrąci ją z emerytury za marzec lub kwiecień. Nie musisz jej wpłacać sam.

Kiedy musisz rozliczyć się sam

Zeznanie składasz samodzielnie, gdy:

  • dostałeś PIT-11A zamiast PIT-40A,
  • masz dochody z kilku źródeł, np. dorabiasz na umowie i dostałeś PIT-11 od pracodawcy lub zleceniodawcy,
  • chcesz skorzystać z ulgi, np. rehabilitacyjnej,
  • chcesz rozliczyć się wspólnie z małżonkiem.

Zwykle wystarczy formularz PIT-37. PIT-36 jest potrzebny m.in. przy wspólnym rozliczeniu z małżonkiem, który prowadzi firmę na skali podatkowej. O limitach przy pracy na emeryturze przeczytasz w tekście Dorabianie na emeryturze – limity.

Wynajem mieszkania

Przychody z prywatnego najmu rozlicza się osobno, ryczałtem na formularzu PIT-28. Stawka to 8,5% przychodu do 100 000 zł i 12,5% od nadwyżki. Termin złożenia PIT-28 też mija 30 kwietnia.

Twój e-PIT – co zrobi urząd, a co Ty

W poprzednim roku zeznania w Twoim e-PIT były dostępne od 15 lutego. Do usługi zalogujesz się przez profil zaufany, mObywatel, bankowość elektroniczną, e-dowód albo aplikację e-Urząd Skarbowy. Instrukcje znajdziesz w artykułach Profil zaufany krok po kroku i mObywatel i IKP krok po kroku.

Jeśli nic nie zrobisz, PIT-37 i PIT-38 zostaną zaakceptowane automatycznie z upływem 30 kwietnia. Uwaga: automat nie doda ulg, o których urząd nie wie. Jeśli chcesz odliczyć wydatki, wpisz je sam przed akceptacją.

Zwrot nadpłaty przy rozliczeniu przez internet przychodzi w ciągu 45 dni. Przy zeznaniu papierowym urząd ma na to do 3 miesięcy.

Ulga rehabilitacyjna – najczęstszy powód, by rozliczyć się samemu

Z ulgi może skorzystać osoba z niepełnosprawnością albo ktoś, kto ją utrzymuje, np. dziecko utrzymujące rodzica. Sam status emeryta nie wystarczy. Potrzebne jest np. orzeczenie o stopniu niepełnosprawności albo decyzja o rencie z tytułu niezdolności do pracy.

Wydatek Ile można odliczyć
Używanie samochodu osobowego do 2280 zł w roku
Pieluchomajtki, podkłady, wkłady chłonne do 2280 zł w roku
Przewodnik osoby niewidomej (I lub II grupa) lub z niepełnosprawnością narządu ruchu (I grupa) do 2280 zł w roku
Pies asystujący do 2280 zł w roku
Leki zalecone przez lekarza specjalistę nadwyżka ponad 100 zł w miesiącu
Turnusy rehabilitacyjne, leczenie uzdrowiskowe, pobyt opiekuna na turnusie bez limitu

Gdy dziecko odlicza wydatki na rodzica, liczy się dochód rodzica. W 2026 r. nie może on przekroczyć 23 741,88 zł rocznie. Do tego limitu nie wlicza się m.in. trzynastej emerytury i zasiłku pielęgnacyjnego.

Zachowaj faktury i rachunki. Więcej przykładów: Ulga rehabilitacyjna – co można odliczyć.

1,5% podatku dla organizacji pożytku publicznego

Emeryt rozliczany na PIT-40A też może przekazać 1,5% podatku wybranej organizacji (OPP). Według KAS, jeśli chcesz wesprzeć tę samą OPP co rok wcześniej i jest ona nadal na liście, urząd zrobi to za Ciebie.

Jeśli chcesz wybrać inną organizację, złóż oświadczenie PIT-OP do 30 kwietnia. Wpisz numer KRS i kwotę nie wyższą niż 1,5% podatku z PIT-40A. Złożenie po terminie oznacza, że pieniądze nie trafią do OPP.

Jak dziecko może pomóc rodzicowi

  1. Usiądźcie razem przy komputerze. Rodzic loguje się swoim profilem zaufanym lub mObywatelem, a Ty pomagasz przejść przez formularz.
  2. Pełnomocnictwo UPL-1. Pozwala podpisywać i wysyłać za rodzica deklaracje elektroniczne. Składa się je w e-Urzędzie Skarbowym (Pełnomocnictwa → Złóż pełnomocnictwo) albo na papierze w urzędzie skarbowym właściwym dla miejsca zamieszkania.
  3. Pełnomocnictwo ogólne PPO-1. Obejmuje wszystkie sprawy podatkowe. Składa się je elektronicznie w e-Urzędzie Skarbowym i jest zwolnione z opłaty skarbowej.
  4. Zbierz dokumenty z wyprzedzeniem. PIT-y z ZUS i od zleceniodawców, faktury za leki i sprzęt, orzeczenie o niepełnosprawności.

Odwołać UPL-1 można formularzem OPL-1, a PPO-1 – formularzem OPO-1. Więcej o tym, kiedy warto mieć pełnomocnictwo: Pełnomocnictwo dla bliskiej osoby.

Najważniejsze daty

  • do końca lutego 2027 – ZUS/KRUS przysyła PIT-40A albo PIT-11A,
  • od 15 lutego 2027 – można składać zeznania,
  • 30 kwietnia 2027 (piątek) – ostatni dzień na zeznanie, PIT-OP i dopłatę podatku.

Uważaj na e-maile i SMS-y „z urzędu skarbowego” z linkiem do zwrotu podatku. Urząd nie prosi o dane karty. Zobacz jak chronić seniora przed oszustami.

Do góry