Umowa dożywocia czy darowizna — co wybrać?
W umowie dożywocia senior przekazuje mieszkanie w zamian za dożywotnią opiekę. Porównujemy ją z darowizną: obowiązki, podatki i bezpieczeństwo.
W skrócie
- Dożywocie: mieszkanie w zamian za dożywotnią opiekę i utrzymanie.
- Nabywca płaci 2% podatku PCC – bez ulgi dla rodziny.
- Darowizna w rodzinie może być bez podatku, ale nie daje gwarancji opieki.
Senior, który chce przekazać mieszkanie bliskiej osobie, ma zwykle do wyboru darowiznę albo umowę dożywocia. Różnica jest zasadnicza: przy dożywociu nabywca ma obowiązek opiekować się zbywcą do końca życia.
Na czym polega umowa dożywocia?
Senior przenosi własność nieruchomości, a nabywca zobowiązuje się zapewnić mu dożywotnie utrzymanie: przyjęcie jako domownika, wyżywienie, ubranie, mieszkanie, światło i opał, pomoc i pielęgnację w chorobie oraz pokrycie kosztów pogrzebu. Umowę zawiera się u notariusza, a prawo dożywocia wpisuje do księgi wieczystej.
Porównanie
| Darowizna | Dożywocie | |
|---|---|---|
| Obowiązek opieki | brak | tak, dożywotnio |
| Podatek w rodzinie | zwolnienie (grupa zerowa) | PCC 2% od wartości – płaci nabywca |
| Wycofanie się | tylko przy rażącej niewdzięczności | sąd może zamienić dożywocie na rentę przy złych relacjach |
| Zachowek | darowizna może być doliczona | dożywocie nie jest darowizną |
Kiedy rozważyć dożywocie?
Gdy seniorowi zależy na gwarancji opieki, a nabywca rzeczywiście może ją zapewnić. Umowę można też zawrzeć z osobą spoza rodziny. Gdy relacje się zepsują, sąd może na żądanie strony zamienić obowiązki na dożywotnią rentę.
Kiedy lepsza darowizna?
Gdy celem jest przede wszystkim przekazanie majątku bez podatku, a relacje rodzinne są dobre. Warto wtedy zastrzec dla siebie służebność mieszkania – więcej w artykule Darowizna mieszkania dla dziecka.
Obie umowy mają poważne skutki – przed podpisaniem omów je z notariuszem lub prawnikiem.